Menselijke activiteiten veroorzaken de uitstoot van kleine deeltjes zoals roet door verbranding in de atmosfeer. Deze deeltjes, ook wel aerosolen genoemd, hebben een steeds grotere invloed op het klimaatsysteem en negatieve effecten op de menselijke gezondheid. Onze industrieën, transportsystemen, landbouw en verwarming stoten allemaal aerosolen uit in de lucht. Deze antropogene aerosolen hebben een andere oorsprong dan natuurlijk voorkomende aerosoldeeltjes zoals stof en zeezout. Typische antropogene deeltjes zijn roet uit verbranding en zwavel- en stikstofhoudende aerosolen afkomstig van het vervoer en de landbouw. Ze verschillen in deeltjesgrootte en chemische samenstelling, en dat beïnvloedt hun wateroplosbaarheid in wolken.

Stralingsabsorptie door deeltjes

Aerosolen beïnvloeden het stralingsbudget van de aarde. Afhankelijk van hun kenmerken en de omstandigheden waarin ze voorkomen, weerkaatsen ze inkomende zonnestraling terug de ruimte in. Dit heeft een verkoelend effect op het klimaat op aarde. Maar sommige deeltjes kunnen straling absorberen, waardoor de lucht opwarmt. Omdat aerosolen ook dienen als kernen voor condensatie, hebben ze ook een directe invloed op de watercyclus op aarde. Waterdamp kan condenseren op aerosoldeeltjes en zo wolkdruppels vormen; dit heeft een grote invloed op de eigenschappen van wolken en de verdeling van neerslag, en dus op ons weer en ons klimaat.

Naast de effecten op de menselijke gezondheid zal het overschrijden van de planetaire grens voor luchtvervuiling op de lange termijn ook het klimaatsysteem en het weer belasten. Dit komt omdat de deeltjes die fungeren als condensatiekernen het proces van wolkvorming en de hydrologische balans veranderen, vooral op regionaal niveau. In het algemeen is de wereldwijde concentratie van aerosolen verdubbeld sinds het pre-industriële tijdperk.

De specifieke factsheet met de Belgische situatie vind je hieronder:

air_quality.pdf pdf 463 KB

Meer informatie

België

Federaal

Vlaamse regio

Brussel Hoofdstedelijke regio

Waalse regio

Internationaal

Europa